هزینههای عمرانی و مالکانه با مالک است یا مستأجر؟ بررسی قانونی
پرسش «هزینه عمرانی به عهده مالک است یا مستأجر؟» پاسخ یککلمهای و یکسان برای همه قراردادها ندارد. باید سه موضوع را از هم جدا کرد: ماهیت هزینه، تعهد مندرج در اجارهنامه و رابطه مدیریت مجتمع با مالک یا استفادهکننده.
قانون درباره هزینه مشترک چه میگوید؟
ماده ۴ قانون تملک آپارتمانها مبنای مشارکت در مخارج مشترک و شیوه کلی تقسیم آنها را تعیین میکند و پرداخت را حتی در صورت استفادهنکردن از ملک لازم میداند. ماده ۲۳ آییننامه اجرایی نیز درباره مشارکت در هزینههای مستمر و نگهداری مشترک مقررات دارد.
نقش قرارداد اجاره چیست؟
تبصره ماده ۲۳ آییننامه تصریح میکند که اگر طبق اجارهنامه یا قرارداد خصوصی پرداخت هزینه مشترک بر عهده مالک باشد و او پرداخت نکند، مستأجر میتواند از محل اجارهبها آن را بپردازد. اگر پرداخت هزینههای جاری مشترک بر عهده استفادهکننده باشد و او امتناع کند، مدیران میتوانند علاوه بر استفادهکننده به مالک اصلی نیز مراجعه کنند. بنابراین متن اجارهنامه برای تعیین تعهدات میان طرفین اهمیت زیادی دارد.
هزینه جاری با بازسازی اساسی یکی نیست
از نظر قراردادی غالباً هزینه بهرهبرداری عادی را برای استفادهکننده و مخارج سرمایهای و اساسی را برای مالک پیشبینی میکنند؛ اما این یک الگوی رایج قراردادی است، نه حکم مطلقی که بدون بررسی سند برای تمام مجتمعها قابل اجرا باشد. برای مثال، تعویض کلی تأسیسات یک پروژه سرمایهای است، ولی سرویس دورهای آن معمولاً هزینه جاری محسوب میشود.
سه مثال کاربردی
اگر در اجارهنامه آمده باشد «شارژ جاری با مستأجر»، باید مشخص شود شارژ شامل چه سرفصلهایی است. اگر درباره نوسازی اساسی سکوت شده باشد، نباید آن را بدون بررسی خودکار به مستأجر تحمیل کرد. اگر یک واحد خالی باشد، اصل مشارکت در هزینههای مشترک با استناد به ماده ۴ از بین نمیرود.
پیشنهاد برای مدیر مجتمع
هنگام ثبت هر هزینه، نوع آن را «جاری، تعمیر اساسی یا پروژه عمرانی» مشخص کنید. قرارداد و اطلاعات اشخاص مرتبط با واحد را بررسی کنید. در صورت اختلاف، از تفسیر شتابزده قانون خودداری و مشورت حقوقی دریافت کنید.
زیگورات ۳۶۵۰۰ چگونه کمک میکند؟
ثبت جداگانه مالک، مستأجر، شارژ و مالکانه در زیگورات ۳۶۵۰۰ امکان پیگیری روشنتر مطالبات را فراهم میکند. تشخیص نهایی شخص مسئول پرداخت همچنان باید براساس قرارداد، قانون و مصوبات معتبر انجام شود.
مبنای حقوقی: ماده ۴ قانون تملک آپارتمانها و ماده ۲۳ و تبصره آن از آییننامه اجرایی قانون.
آشنایی با راهکار نرمافزاری
برای آشنایی با امکانات موجود، شرایط اشتراک سالانه و درخواست دمو، به وبسایت رسمی زیگورات ۳۶۵۰۰ مراجعه کنید. ثبتنام و پرداخت اشتراک در سایت اصلی انجام میشود؛ این مجله مرجع مطالب آموزشی است.
منابع و ملاحظات حقوقی
این مقاله راهنمای عمومی است؛ برای اختلاف مشخص، قراردادها، اسناد و مصوبات مجتمع و آخرین نسخه مقررات باید توسط متخصص بررسی شوند. «مالکانه» در این مطلب اصطلاح مدیریتی برای هزینههای خاص و پروژهای است و لزوماً عنوان قانونی مستقل و یکنواختی در همه مجتمعها نیست.